Thursday, 14 January 2016

कृष्णमूर्तींनी मला अंतर्मुख केलं..

कृष्णमूर्तींनी मला अंतर्मुख केलं ते त्यांच्या शाळाविषयक एका धक्कादायक वाक्याने....शाळांविषयी ते म्हणतात, ‘‘शाळा आणि आणि तुरुंग या जगातील दोनच जागा अशा आहेत की जिथे कोणीच स्वत: होऊन जात नाही, तिथे दाखल करावे लागते...’’ हे वाक्य वाचून अक्षरश: आपण हादरून जातो. अरे, हे साधर्म्य आपल्या कसं लक्षात आलं नाही अशीच आपली भावना होते. खरंच शाळेत स्वत: होऊन कुणीच कसं जात नाही... जर पालकांनी आणि शिक्षकांनी मुलांच्या इच्छेवर सोडलं... शाळेत येण्याचा आग्रह धरला नाही तर किती मुलं स्वत: होऊन शाळेत टिकतील.... कृष्णजींना तुरुंगाशीच थेट तुलना का करावीशी वाटली असेल...
कोणत्याही शाळेत एक अनुभव हमखास येतो... एरवी शांत असलेली शाळा जेव्हा सुटते तेव्हा प्रचंड गलका होतो आणि मुले आनंदाने ओरडू लागतात... त्यांच्या त्या उत्स्फूर्त गोंगाटाचे रहस्य काय... जेव्हा उद्या शाळेला सुटी आहे, असे शाळेत सांगितले जाते तेव्हाही टाळ्या वाजतात आणि आनंदाचे चित्कार उठतात... ही सारी लक्षणं हेच सांगतात की, शाळेत मुलांना आम्ही डांबून ठेवतो आहोत... आणि रोज शाळा सुटताना ते मुक्तीचा आनंद साजरा करतात. शाळा सुटताना त्यांचा तो गोंगाट काही काळ का होईना त्या सक्तीविरुद्धचे बंड असते. त्यातही मुलं काही ना काही कारण काढून शाळेपासून सुटका करून घेतात ती वेगळीच... एक विदेशी विदुषी म्हणते, ‘‘युद्धात जसा एखादा कुशल सेनापती शत्रूच्या तलवारीचे वार चुकवतो तशी मी बालपणी शाळा चुकवत होते’’ .... किती प्रांजळ आणि प्रातिनिधिक वर्णन आहे हे. मुळात शाळा मुलांना इतक्या नकोशा का वाटत असतील... मुलांना बागेत जायची जितकी ओढ वाटते तितकी ओढ शाळेची का वाटत नसावी? आपले बालपणीचे दिवस जिवंत केले तर वेगळे काय आठवते... स्वत: कृष्णमूर्तींच्या शाळेचे दिवस फारसे आनंददायक नव्हते. ते शिक्षकांचे फारसे प्रिय नव्हते... ते अबोल होते. अनेकदा ते घरात जुनी घड्याळे उचकत आणि पुन्हा जोडण्यात रमत. त्यात ब-याचदा त्यांची शाळाही चुकत असे किंवा तेच चुकवत असत. टागोरांचे बालपण असेच आहे. तिसरीत टागोर शाळा सोडतात.
अण्णाभाऊ साठे हे केवळ 3 दिवस शाळेत जातात आणि शिक्षकांनी मारल्याने शाळा सोडतात... पुढे साहित्यसम्राट होतात... अशा नापास मुलांनीच इतिहास घडवल्याची शेकडो उदाहरणे आहेत... याचा अर्थच असा की, शाळा या प्रतिभा फुलवण्याचे काम अपवादानेच करतात. टागोर जर आमच्या महाविद्यालयापर्यंत शिकले असते तर त्यांची प्रतिभा अशीच फुलली असती का.... असा विचार करून बघावा लागेल....
या प्रकाशात कृष्णमूर्ती म्हणतात ते पटते. आमच्या शाळा मुलांना आकर्षित करत नाहीत. त्या बालककेंद्री नाहीत. तिथली शिस्त ही आमच्या तुरुंगाची आठवण करून देते. या शिस्तीने मारहाणीने हजारो मुलांची शिक्षणातून गळती झाली आहे.

मोठ्या माणसांच्या अहंकार सुखावण्याची केंद्र म्हणजे शाळा झाली आहे, असं म्हटलं तर वावगं ठरणार नाही... ती मोठ्यांची गरज आहे, मुलांची नाही. औरंगजेबाने त्याच्या वडिलांना तुरुंगात टाकले. नंतर त्यालाच बापाची दया आली. त्याने बापाला निरोप पाठवला की, तुला काय हवंय... बाप म्हणाला, ‘‘रोज काही मुलं पाठवत जा. त्यांची शाळा भरवेन. त्यांना कुराण शिकवीन...
रजनीशांचं यावरचं भाष्य फार सुंदर आहे. ते म्हणतात की, तुरुंगात गेला तरी त्याला राजाच व्हायचं होतं. त्याला रोज मुलांचा दरबार भरवून राजेपणाचा गेलेला आनंद मिळवायचा होता. हुकूमत गाजवायची होती... या मोठ्या माणसांना आपल्या अहंकार सुखावण्यासाठी, हुकूमत गाजवण्याची शाळा ही हक्काची जागा वाटते आहे का. याचे हो किंवा नाही उत्तर न देता स्वत:ची पडताळणी करायला हवी. हे पालकांच्या बाबतीतही तितकेच खरे आहे. आमची मुले ही आमच्या अहंकारविस्ताराची, अहंकार गाजवायची ठिकाणे आहेत का हे तपासायला हवे. अशामुळे शाळांइतकीच घरंही मुलांसाठी तुरुंग बनले आहेत. स्वत:च्या आत्ममग्नतेतून बाहेर येऊन आम्हाला निरपेक्ष प्रेम करावे लागेल. प्रेम हीच घराची आणि शाळेची भाषा बनवावी लागेल. तेव्हाच शाळा आणि तुरुंगातील साहचर्य संपेल. कृष्णमूर्तींना एका वाक्यात इतकं सारं म्हणायचंय...( संकलन )

Friday, 8 January 2016

छत्रपती शिवाजी राजे भोसले.

छत्रपती शिवाजी राजे भोसले.
कालखंड :- 1642–1680.
पूर्ण नाव :- शिवाजी शहाजी भोसले.
कुळ :- क्षत्रियकुलावंत, कुल्वादी भूषण
जन्म :- १९ फेब्रुवारी 1630
जन्म ठिकाण :- शिवनेरी गड, पुणे, महाराष्ट्र, भारत.
मृत्यू :- ३ एप्रिल १६८०,मंगळवार.
मृत्यू ठिकाण :- रायगड.

महाराजांच्या धर्मपत्नी- १. सई बाई (निंबाळकर) २. सोयराबाई (मोहिते) ३. पुतळाबाई (पालकर) ४. लक्ष्मीबाई (विचारे)
५. काशीबाई (जाधव) ६. सगुणाबाई (शिर्के) ७. गुनवातीबाई (ईन्गले) ८. सकवारबाई (गायकवाड)

मुले - संभाजी, राजाराम,
मुली - सखुबाई निंबाळकर, राणूबाई जाधव, अंबिकाबाई महाडिक, दिपाबाई, राजकुंवरबाई शिर्के, कमलबाई पालकर

फितुर जन्मले ईथे
हि जरी या मातीची खंत आहे
तरी संभाजी राजे अजुन
मराठ्यांच्या छातीत जिवंत आह
मुंडके उडवले तरी चालेल
पण मान कुणापुढे वाकणार नाही l
डोळे काढले तरी चालेल
पण नजर कुणापुढे झुकणार नाही l
जीभ कापली तरी चालेल
पण प्राणाची भिक मागणार नाही l
हात कापले तरी चालेल
पण हात कुणापुढे जोडणार नाही l
पाय तोडले तरी चालेल
पण आधार कुणाचा घेणार नाही l
गर्व नाही माज आहे या मातीला
मर्द मराठा म्हणतात या जातीला l
" मरण आले तरी चालेल,
पण शरण जाणार नाही.
प्राण गेला तरी चालेल,
पण स्वधर्म धर्म सोडणार नाही. "

ll जय जिजाऊ ll
ll जय शिवराय ll
शिवाजी महाराजांचे निधन झाले
हि बातमी औरंगझेबाच्या खाजगी सचिवास
समजली. हि बातमी अत्यंत आनंदाची आहे, असे समजून
सचिव बादशहाच्या वैयक्तिय अभ्यासिकेत
सांगण्यासाठी गेला. ही बातमी ऐकून औरंगजेब
बादशहाने हातातील कुराण बंद करून
बाजूला ठेवले. तख्तावरून उठला. त्याने सचिवास
आनंद व्यक्त केल्याबद्दल
सजा दिली. व नमाजाची पोझिशन घेऊन त्याने
दोन्ही हात पसरून आभाळाकडे
अल्लाची प्रार्थना करण्यासाठी उंचावले
औरंगाजेबाने
प्रार्थना केली. तिचा मराठी अनुवाद -"हे
देवा माझे साचलेले पुण्य तुझ्या दरबारी आहे.ते
खर्ची घालून माझ्या प्रार्थनेचा स्वीकार
कर. आमच्या हिँदूस्थानातील महान
मानवतावादी व सर्वधर्म जातीतील
स्त्रियांचा रक्षणकर्ता छत्रपती शिवाजी मृत्यू
झाला आहे.कृपया त्यांच्या आगमनासाठी तुझ्या स्वर्गाची
सताड उघडी देव
संदभ-अहेकामे आलमगिरी
शत्रूंनी सुधा ज्यांचा गुणांचे पोवाडे गायले असे
एकच राजे छत्रपती शिवाजी माझे
छत्रपती शिवाजी महाराज कि जय!!
प्रत्तेकाने सदरची पोस्ट वाचून शेयर करा...हवं
असल्यास " हि आपली जबाबदारी समजा...धर्म समजा...!!"
माझ्याही शिवबांच एक राज्य होत,
जगाहून सुंदर अस ते स्वराज्य होत ll
सुख शांती समाधान नांदत जिथे,
अस ते एक बहूजन स्वराज्य होत ll
जाती धर्म पंथाचा भेदभाव नव्हता,
न्याय हा सर्वांसाठी एक समान होता ll
न्यायासाठी प्राण गेला तरी चालेल,
पण अन्याय कुणावर झाला नव्हता ll
राज्यांचा राज्य कारभार असा होता,
गवताची कडी सुद्धा गहाण नव्हती ll
स्वतःसाठी सारेच जगतात या जगी,
रयतेसाठी जगणारे शिवराय होते ll
स्वराज्यासाठी अर्पीले प्राण ज्यांनी,
अवघा महाराष्ट्र घडविला हो त्यांनी ll
कितीही गुणगान केले तरी कमीच,
असे अमुचे छत्रपती शिवराय होते ll

आपल्याला माहित असणे आवशक आहे..........की ,
आपल्या जिल्ह्यात किती किल्ले आहेत,
महाराष्ट्रातील जिल्हावार किल्ले:
अहमदनगर जिल्हा 1. अहमदनगरचाभुईकोट किल्ला 2. पेडगावचा बहादूरगड 3. रतनगड
औरंगाबाद जिल्हा 1. देवगिरी-दौलताबाद.  
कुलाबा जिल्हा  (रायगड जिल्हा) 1. अवचितगड 2. उंदेरी 3. कर्नाळा 4. कुलाबा 5. कोथळीगड (पेठचा किल्ला) 6. कोरलई 7. कौला किल्ला॑ 8. खांदेरी 9. घोसाळगड 10. चंदेरी 11. तळेगड 12. तुंगी 13. धक 14. पेब 15. प्रबळगड 16. बिरवाडी 17. भिवगड 18. मंगळगड-कांगोरी 19. मलंगगड 20. माणिकगड 21. मानगड॑ 22. रतनगड 23. रायगड 24. लिंगाणा 25. विशाळगड 26. विश्रामगड 27. सांकशी 28. सागरगड 29. सुरगड 30. सोनगिरी
कोल्हापूर जिल्हा 1. पन्हाळा 2. पावनगड 3. बावडा 4. भूधरगड 5. रांगणा 6. सामानगड
गोंदिया जिल्हा 1. गोंदियाचा प्रतापगड
चंद्रपूर जिल्हा 1. किल्ले चंद्रपूर 2. बल्लारशा
जळगाव जिल्हा 1. अंमळनेरचा किल्ला 2. कन्हेरगड 3. पारोळयाचा किल्ला 4. बहादरपूर किल्ला
ठाणे जिल्हा 1. अर्नाळा 2. अशीरगड 3. असावगड 4. अलिबाग 5. इंद्रगड 6. उंबरगांव 7. कल्याणचा किल्ला 8. कामनदुर्ग 9. काळदुर्ग 10. केळवे-माहीम 11. कोंजकिल्ला 12.गंभीरगड 13. गुमतारा 14. गोरखगड 15. जीवधन 16. टकमक 17. ठाणे किल्ला 18. डहाणू
19. तांदुळवाडी किल्ला 20. तारापूर 21. धारावी 22. दातिवरे 23. दिंडू 24. नळदुर्ग 25. पारसिक 26. बल्लाळगड 27. बळवंतगड 28. बेलापूर 29. भवनगड 30. भैरवगड 31. भोपटगड 32. मानोर 33. माहुली 34. व्ररसोवा 35. वसईचा किल्ला 36. शिरगांवचा किल्ला
37. संजान 38. सिद्धगड 39. सेगवाह

नागपूर जिल्हा 1. आमनेरचा किल्ला 2. उमरेडचा किल्ला 3. गोंड राजाचा किल्ला 4. नगरधन(रामटेक)(भुईकोट  किल्ला) 5. भिवगड
6. सिताबर्डीचा किल्ला

नाशिक जिल्हा 1. अंकाई 2. अचलगड 3. अंजनेरी  4. अलंग  5. अहिवंत 6. इंद्राई 7. कंक्राळा 8. कंचना 9. कन्हेरा 10. कर्हेगड 11. कावनई
12. कुलंग 13. कोळधेर 14. गाळणा 15. घारगड 16. चांदोर 17. जवळ्या 18. टंकाई 19. त्रिंगलवाडी 20. त्रिंबक 21. धैर 22. धोडप 23. पट्टा
24. बहुळा 25. ब्रह्मगिरी 26. भास्करगड 27. मार्किंडा 28. मुल्हेर 29. रवळ्या 30. राजधेर 31. रामसेज 32. वाघेरा 33. वितानगड 34. हर्षगड 35. हातगड

पुणे जिल्हा 1. कुवारी 2. चाकण 3.चावंड 4. जीवधन 5. तिकोना 6. तुंग 7. नारायणगड 8. पुरंदर 9. प्रचंडगड (तोरणा) 10. मल्हारगड 11. राजगड 12. राजमाची 13. विचित्रगड 14. विसापूर 15. लोहगड 16. शिवनेरी 17. सिंहगड 18. हडसर
रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग जिल्हे 1. अंजनवेल 2. आंबोळगड 3. आवर किल्ला 4. कनकदुर्ग 5. कुडाळचा किल्ला 6. कोट कामते 7. खारेपाटण 8. गोवळकोट 9. गोवा 10. जयगड 11. दुर्ग रत्नागिरी 12. देवगड 13. नांदोशी 14. निवती 15.पालगड 16. पूर्णगड 17. प्रचितगड 18. फत्तेगड 19. बाणकोट 20. बांदे 21. भगवंतगड 22. भरतगड 23.भवनगड 24. भैरवगड 25. मंडणगड 26.मनसंतोषगड 27. मनोहरगड
28. महादेवगड 29. महिपतगड 30. यशवंतगड 31. रसाळगड 32. राजापूरचा किल्ला 33. रायगड 34. विजयगड 35. विजयदुर्ग-घेरिय
36. वेताळगड 37. सर्जेकोट 38. साठवली 39. सावंतवाडीचा किल्ला 40. सिंधुदुर्ग 41. सुमारगड 42. सुवर्णदुर्ग

सांगली जिल्हा 1. तेरदाळ 2. दोदवाड 3. मंगळवेढे 4. शिरहट्टी 5. श्रीमंतगड 6. सांगली 7. येलवट्टी
सातारा जिल्हा 1. अजिंक्यतारा 2. कमालगड 3. कल्याणगड 4. केंजळगड 5. चंदन 6. जंगली जयगड 7. गुणवंतगड 8. प्रचितगड
9. प्रतापगड 10. पांडवगड 11. बहिरवगड 12. भूषणगड 13. भोपाळगड 14. मकरंदगड 15. मच्छिंद्रगड 16. महिमंडणगड
17. महिमानगड 18. सज्जनगड 19. संतोषगड 20. सदाशिवगड 21. सुंदरगड 22. वर्धनगड 23. वंदन 24. वसंतगड 25.वारुगड
26. वैराटगड

संकलन विनंती: पुढे पाठवा...

Sunday, 3 January 2016

----•● English उच्चारसाधर्म्य शब्द •●---

1) fair - यात्रा, गोरा,
fare - भाडे

2) week - आठवडा,
wick - बत्ती , काकडा ,
weak - अशक्त

3) cell - विजेरीचा सेल , पेशी , कोठडी
sell - विकणे
sail - तरंगत जाणे

4) celler - तळघर
seller -विक्रेता

5) once - एकदा
one's - एखाद्याचा

6) sit - बसणे
seat - आसन

7) wet - ओला
weight - वजन
wait - वाट पाहणे

8) test - चाचणी
taste - चव

9) roe - मृगी , हरिणी ( मादी)
row - रांग , ओळ।, वल्हवणे
raw - कच्चा

10) feet - पाऊले
fit - योग्य
feat - पराक्रम , योग्यता

11) thrown - फेकलेला ( throw चे भूतकाळी रूप)
throne - सिंहासन

12)held - धरला (hold चे भूतकाळी रूप)
hailed - जयजयकार केला

13) career - व्यवसाय
carrier - वाहून नेणे

14) our - आमचा, आमची , आमचे
hour ( अवर) तास

15) bare - उघडा
bier - तिरडी, शव वाहून नेण्याची चौकट
bear - अस्वल , सहन करणे

16) road - रस्ता
rod - गज, दांडा
rode- आरुढ झाला ( ride चा भूतकाळ)

17)meat - मटण
meet - भेटणे

18)leave - सोडणे
live - राहणे

19)piece - तुकडा
peace - शांतता

20)hail - गारा, अभिवादन
hale - तगडा, स्वस्थ
hell - नरक

21) principle - तत्त्व
principal - प्राचार्य

22) manager - व्यवस्थापक
manger - गव्हाण , गोठा

23) letter - पत्र, अक्षर
later - नंतर

24) dip -बुडविणे, बुडणे
deep - खोल

25) quite - अगदी, जोरदार
quiet - शांत
quiot - लोखंडी कडी

26) deed - कृत्य
did - केले

27) expect - अपेक्षा करणे
aspect - पैलू, स्वरूप

28) feel - वाटणे, स्पर्श करणे
fill - भरणे

29) floor - जमीन
flour- पीठ
flower - फूल

30)waste - रद्दी, वाया गेलेले
waist - कमर , कंबर
west - पश्चिम
vest - बनियन

31) fell - पडणे
fail - नापास

32) story - गोष्ट
storey- मजला

33) slip - घसरणे
sleep - झोपणे

34)in - आत, मध्ये
inn - खानावळ
yean - शेळी ,मेंढीने पिल्लूला जन्म देणे

35) whole - संपूर्ण
hole - छिद्र
vole - उंदराच्या जातीचा प्राणी

36)hit - टोला मारणे
heat - उष्णता

37) of - चा, ची चे
off - बंद करणे

38) self - स्वत:चा
shelf - मांडणी , फडताळ

39) sheep - मेंढी
ship - जहाज
sheaf - गवताची पेंढी

40) beat - मारणे , पराभूत होणे
bit - चावला ( bite चे भूतकाळी रूप)
beet - चुकंदर
a bit - थोडेसे

41) wander - भटकणे
wonder - आश्चर्य

42) rich - श्रीमंत
reach - पोहचणे

43) deed - कृत्य
did - केले

44) so - म्हणून, इतका, तर,
sow - पेरणे
saw - पाहिला, करवत

45) rain - पाऊस
reign - शासन , राज्य
rein - लगाम
wren - रेन पक्षी ( युरोप)

46) lives - राहतो
leaves - पाने, सोडून जातो

47) liver - यकृत
lever - तरफ

48) tent - तंबू
taint - कलंक , दोष

49) wedge - पाचर,
wage -पगार, वेतन, खंड

50 ) neat - व्यवस्थित
nit - लीख
knit - विणणे

51) list - यादी
least - कमीत कमी, किमान

52) horde - भटकी जमात
hoard - साठा करणे ,

53) jealous - मत्सरी
zealous - उत्साही

54) metal - धातू , रूळ
mettle - धैर्य, शक्ती , स्फूर्ती

55) to - च्याकडे , च्यापर्यंत, च्या तुलनेने
too - सुद्धा
two- दोन

56) lip - ओठ
leap - उडी मारणे

57) sun - सूर्य
son - पुत्र, मुलगा

58) pray - प्रार्थना
prey - भक्ष्य

59) dear - आदरणीय, प्रिय
deer - हरिण

60) root - मूळ
route - मार्ग

61)full - पूर्ण भरलेला
fool - मूर्ख

62) sum - रक्कम , बेरीज
some - काही , थोडे

63) lesson - धडा , पाठ
lessen - कमी करणे

64) night - रात्र
knight - सरदार

65) sin - पाप
seen - पाहीले
scene - दृश्य, देखावा

66) gate - फाटक
get - मिळणे, मिळवणे
gait - चाल ( चालण्याची पद्धत)

67) male - पुरूष
mail - टपाल, कवच

68) higher - अधिक उंच
hire - हप्ता , भाड्याने घेणे

69) let - परवानगी देणे
late - उशीर

70) tell - सांगणे
tale - गोष्ट
tail - शेपूट

71) new - नवा
knew - माहीत होते (know चे भूतकाळी रूप)

72) bore - छिद्र करणे
boar - रानडुक्कर

73) vice - दुर्गुण, पकड, उप, दोष
voice - आवाज , प्रयोग

74) thirst - तहान
thrust - खुपसणे

75) steel - पोलाद
steal - चोरणे
still - अद्यापपर्यंत,स्थिर , शांत , स्तब्ध

76) addition - वाढ, बेरीज
edition - आवृत्ती, प्रकाशित पुस्तकाचे स्वरूप

77) chick - पक्ष्याचे पिल्लू
cheek - गाल

78) it - तो, ती ते
eat - खाणे

79) stationery - लेखन साहित्य
stationary - स्थिर , न हलणारा

80) tick - चूक की बरोबर त्याची खूण ( Mark) करणे, कुत्रा व मेंढी यांच्या रक्तावर पोसणारा गोचिडीसारखा कीटक,
घडयाळाचा टक्‌ टक्‌ असा आवाज, टक्‌ टक्‌ असा आवाज करणे, गादी, लोड, उशी इ.ची खोळ, आर्थिक पत
teak - सागवाणी लाकूड, साग
tic - स्नायू आखडणे

81) forth - पुढे, बाहेर
fourth - चौथा

82) ear - कान , धान्याचे कणीस
year - वर्ष

83) air - हवा
heir (एअर) - वारस, उत्तराधिकारी

84) yes - होय
ace - पत्त्यातील एक्का, अतिशय कुशल, तरबेज, निष्णात

85) red - लाल
read - वाचले ( read चे भूतकाळी रूप)
raid - अचानक केलेला हल्ला

86) abate - ( वारा, पूर, दु:ख) कमी होणे , शेवट करणे
abet - वाईट कृत्यास साथ देणे, गुन्ह्याला प्रोत्साहन देणे

87) ball - चेंडू
bawl - मोठ्याने असभ्यपणे ओरडणे

88) team - संघ
teem - मुसळधार पाऊस कोसळणे

89) check - तपासणे, ताबा, अडथळा
cheque - धनादेश, चेक

90) pen - लेखणी , खुराडे
pain - दु:ख, वेदना
pane - काचेचे तावदान

91) not - नाही
knot - गाठ

92) naughty - खोडकर
knotty - अवघड, गहन

93) miner - खाणकामगार
minor - अल्पवयीन, कमी महत्त्वाचा

94) vacation - सुट्टी
vocation - व्यवसाय

95) plane - विमान, रंधा, विमानाचे पंख
plain - मैदान, सपाट पृष्ठभाग

96) date - तारीख , खजूर
debt - (डेट) - कर्ज,ॠण

97) wine - दारू, मद्य
vine - द्राक्षांचे वेल

98) site - खुली जागा, स्थळ
sight - दृष्टी

99)mill - चक्की, गिरणी
meal - दिवसभरातील कोणत्याही वेळचे जेवण

100 ) well - विहीर
wail - आक्रोश
wale - चाबकाचा, छडीचा वळ

101)bridal - ब्राईडल - विवाहानिमित्त  दिलेली  मेजवाणी, विवाहोत्सव
   bridle - ब्राईडल - घोड्याचा  लगाम

102) price - प्राईस - किंमत
     prize - प्राईझ - बक्षिस

103) toe - टो - पायाचे बोट, बुटाच्या  टोकाचा  भाग
    tow - टो - साखळीने  ओढणे

104)rest - रेस्ट - आराम
   wrest - रेस्ट - बळकावणे, हिसकावणे

105)men - मेन - माणसे 
   main - मेन - मुख्य 
   mane - मेन - आयाळ, मानेवरील  केस

106) desert - वाळवंट, ओसाड  प्रदेश
    dessert - जेवणानंतरचा  फलाहार, मिष्टान्न

107) counsel - उपदेश, सल्ला
     council - परिषद, सभा, सल्लागार मंडळ

108) course - दिशा, मार्ग, ओघ,अभ्यासक्रम, मालिका
    coarse - जाडेभरडे

109) duel - द्वंद्वयुद्ध
    dual - दुहेरी, संयुक्त

110) bell - बेल, घंटा
    belle  - सुंदर तरूणी
    bale - गठ्ठा
    bail - जामीन, क्रिकेट खेळातील  स्टंपवरील  बेल

111) grin - दात  काढून  हसणे, दात  विचकणे
  green - हिरवा

112) shed - छप्पर
     shade - सावली, छाया

113) illegible - वाचण्यास  अवघड
    eligible - पात्र, लायक

114) canon - चर्चने केलेला  कायदा
    cannon - तोफ (जुन्या  प्रकारची), विमानावरील तोफ, तोफेचा मारा करणे

115) corps - लष्करी  तुकडी
     corpse - प्रेत

116) hart - हार्ट - हरण( नर)
    heart - हार्ट - हृदय
    hurt - हर्ट - मानसिक किंवा शारीरिक दु:ख, जखम , इजा

117) personal - पर्सनल - व्यक्तीगत, खाजगी
    personnel - पर्सनेल - कार्यालय किंवा  कारखान्यातील  कर्मचारी वर्ग

118) fever -  फिव्हर - ताप, ज्वर
    favour - फेव्हर - अनुग्रह, आवडता, सद्भाव

119) difference - डिफरन्स - अंतर, फरक, भिन्नता, भेद
    deference - डेफरन्स - आदर, मानमर्यादा,सन्मान

120)physic - फिझिक - औषध
   physique - फिझीक - शरीराची ठेवण, शारीरिक बांधणी

121)umpire - अम्पायर - पंच
    empire - एम्पायर - साम्राज्य

122) veracious - व्हरेशस - सत्यवचनी
    voracious - व्होरेशस - खादाड, खूप आधाशी

123) am - आहे
    yam - रताळे
124) don - सभ्य  गृहस्थ
    dawn - पहाट

125) role - रोल - भूमिका
    roll  - रोल - गुंडाळणे

126) pip - पिप - संत्री मौसंबी  सफरचंदची बी, पत्त्यावरील बदाम, किलवर इ.ची  ठिपका, फाशांवरील  ठिपका
  peep - पीप - डोकावून  पाहणे

127) nice - नाईस - छान
    niece - नीस - भाची , पुतणी

128) fur - फर - लोकर, मांजर ससा इ.प्राण्यांच्या अंगावरील  केस
    fir - फर - देवदार  वृक्ष

129) hill - हिल - टेकडी
    heel - हील -  टाच
    heal - हील - जखम  भरून  आणणे, रोगमुक्त करणे

130) be - बी  - असणे , होणे, घडणे
    bee - बी - मधमाशी

131) eight - एट - आठ
    ate - एट- खाल्ले ( eat चे  भूतकाळी रूप)
    yet - येट - अद्यापपर्यंत

132) each - ईच - प्रत्येक
     itch - इच - खाज, खरूज
     etch - एच - कोरणे

133) fist - फिस्ट - मूठ
    feast - फीस्ट - मेजवाणी

134) pull - पुल - ओढणे, खेचणे
    pool - पूल - लहान तलाव, डबके, डोह

135) sick - सिक - आजारी
     seek - सीक - शोधणे, सापडविणे
  

136) which - विच - कोणता?  कोणती?  कोणते?
    witch - विच - चेटकीण, जादुगारीण

137) met - मेट - भेटला
     mate - मेट - मित्र, सोबती, मात  करणे

138) dim - डिम - अंधुक,अस्पष्ट, निस्तेज
    deem - डीम - नेमून देणे, मानने, समजणे

139) skim - स्किम - मलम  लावणे, द्रवाच्या पृष्ठभागावरून वरच्यावर वर  काढून  घेणे.
  scheme - स्कीम - युक्ती, योजना, पद्धतशीर रचना

140) lid - लिड -झाकण, झाकणे, डोळ्याची  पापणी
    lead - लीड - आघाडी, नेतृत्व करणे
    lead - लेड - शिसे 

141) ege - एज - वय
    edge - एज - काठ , किनारा, कडा, धार, तीक्ष्ण बाजू

142)  gem - जेम  - रत्न
     game - गेम  - खेळ

143) tins - टिन्स - कथीलने कल्हई केलेले  पत्र्याचे  डबे 
   teens - टीन्स - १३ ते १९ हे  अंक, १३ ते १९ दरम्यानच्या  वयाचा

144) soul - सोल - आत्मा, जीव, चैतन्य, तत्त्व
    sole - सोल - पाऊल, पायमोजा व  बूट यांचा  तळवा, एकुलता एक
    sol - सोल - सूर्य (ग्रीक नाव) (काव्यप्रकारात  वापर)

145) rote - रोट - घोकंपट्टी करणे, पाठ करणे
    rota - रोट - पाळीपाळीने करावयाच्या  कामाची  यादी 
   wrote - रोट - लिहिले  (write चे  भूतकाळ)
=======================

Wednesday, 30 December 2015

..चिऊताई दार उघड..

                                                                                             आपल्या मनाविरुद्ध काही झालं कि काही काही व्यक्ती खूप नाराज होतात, स्वतः वर चिडतात, आत्मविश्वास गमवून बसतात. सगळ्या जगाकडे पाठ करून, स्वतःच एकलकोंड असं जग बनवून बसतात.  अश्या लोकांसाठी, एका चिमणीला उद्देशून मंगेश पाडगांवकर यांनी एक छान कविता लिहिली आहे.
दार उघड चिऊताई
चिऊताई दार उघड !
दार असं लावून,
जगावरती कावून,
किती वेळ डोळे मिटून आत बसशील?
आपलं मन आपणच खात बसशील ?
वारा आत यायलाच हवा!
मोकळा श्वास घ्यायलाच हवा !
दार उघड,
चिऊताई चिऊताई, दार उघड !
फुलं जशी असतात,
तसे काटेही असतात.
सरळ मार्ग असतो,
तसे फाटेही असतात !
गाणा-या मैना असतात.
पांढरे शुभ्र बगळे असतात.
कधी कधी कर्कश्य काळे
कावळेच फ़क्त सगळे असतात
कावळ्याचे डावपेच पक्के असतील.
त्याचे तुझ्या घरट्याला धक्के बसतील .
तरीसुद्धा या जगात वावरावंच लागतं.
आपलं मन आपल्यालाच सावरावं लागतं .
दार उघड
चिऊताई दार उघड !
सगळंच कसं होणार
आपल्या मनासारखं?
आपलं सुद्धा आपल्याला
होत असतं परकं !
मोर धुंद नाचतो म्हणून
आपण का सुन्न व्हायचं?
कोकीळ सुंदर गातो म्हणून
आपण का खिन्न व्हायचं ?
तुलना करित बसायचं नसतं गं
प्रत्येकाचं वेगळेपण असतं गं !
प्रत्येकाच्या आत
फुलणारं फूल असतं.
प्रत्येकाच्या आत
खेळणारं मूल असतं !
फुलणा-या फुलासाठी,
खेळणा-या मुलासाठी ,
दार उघड
चिऊताई दार उघड !
निराशेच्या पोकळीमध्ये
काहीसुद्धा घडत नाही.
आपलं दार बंद म्हणून
कुणाचंच अडत नाही !
आपणच आपला मग
द्वेष करू लागतो
आपल्याच अंधाराने
आपलं मन भरू लागतो
पहाटेच्या रंगात तुझं घरटं न्हालं.
तुला शोधित फुलपाखरु नाचत आलं .
चिऊताई चिऊताई
तुला काहीच कळलं नाही .
तुझं दार बंद होतं.
डोळे असून अंध होतं .
बंद घरात बसून कसं चालेल?
जगावरती रुसून कसं चालेल ?
दार उघड
चिऊताई दार उघड !
- मंगेश पाडगावकर

Saturday, 26 December 2015

नील आर्मstrong..!

  • नील आर्मस्ट्राँग ...., चंद्रावर पाऊल ठेवणारा पहिला मानव..
                                          पण, तुम्हा ठाऊक आहे , NASA च्या नियोजित कार्यक्रमात चंद्रावर पहिले पाऊल कोण ठेवणार होतं? अनेकांना हे ठाऊक नाही .... मला ही माहीत नव्हतं !!
                          ती नियोजित व्यक्ति होती, एडविन सी अल्डारिन, अपोलो मिशन चा पायलट ... तो अमेरिकन एअरफोर्स मध्ये कार्यरत होता, त्याला स्पेस वाॅकिंगचा अनुभव पण होता आणि म्हणुनच त्याची या मिशनचा पायलट म्हणुन निवड झालेली होती.
नील आर्मस्ट्राँग हा अमेरिकन नेव्हीमध्ये कार्यरत होता.... त्याची या मिशनचा को-पायलट म्हणुन निवड झालेली होती.
जेव्हा अपोलो यान चंद्रावर उतरले, त्यांना नासाच्या बेस स्टेशन कंट्रोल मधुन आदेश मिळाला , "Pilot First".
पण एडविन थबकला,
"काय होईल पुढे ",
"मी उतरल्या बरोबर चंद्राच्या गुरुत्वाकर्षणाने ओढला जाऊन चंद्रभूमीत गडप तर नाही ना होणार, किंवा बाहेर पडल्या बरोबर जळुन राख ही होऊ शकेल आपली वगैरे वगैरे....."
हा संशयाचा, अडखळण्याचा काळ काही तासांचा नव्हे तर काही क्षणांचा ...

मधल्या काळात NASA ने पुढचा संदेश दिला, "Co-Pilot Next".
क्षणार्धात नील आर्मस्ट्राँग ने आपले पाऊल चान्द्रभूमीवर ठेवले ...!! आणि तो चंद्रावर पाऊल ठेवणारा पहिला मानव झाला ...!!
मानवाच्या विकासाच्या इतिहासाच्या गौरवगाथेचा एक भाग झाला...!!
हा जागतिक इतिहास बदलला एका क्षणात ....
एडविन कडे जरी गुणवत्ता होती... त्याने विशेष नैपुण्य प्राप्त केले असल्यानेच त्याची प्राधान्यक्रमावर निवड झालेली होती ....,
परंतू क्षणभर अडखळल्याने, तो त्या इतिहासाचा भाग होऊ शकला नाही ...!!

जग फक्त त्यालाच ओळखतं ज्यानं प्रथम धाडस केलं ....
हे एक उत्तम उदाहरण आहे, माणुस भितीने, संकोचाने, करु का नको या विचारात संधी कशी गमावतो याचं ....
जेव्हा जेव्हा तुम्ही चंद्राकडे बघाल, तेव्हा हे आठवा ...
क्षणभर अडखळणं आपल्याला एका दैदीप्यमान विजयाचा, इतिहासाचा भाग होण्यापासुन दूर ठेऊ शकतं...!!

आपल्या सर्वांमध्ये काही ना काही उत्तमोत्तम गुणवत्ता आहे, प्रश्न आहे तो फक्त क्षणभर अडखळण्याचा ... घाबरण्याचा ... संकोचाचा ... लाजाळुपणाचा ... तेच आपल्याला अनेकदा त्या यशप्राप्ती पासुन दूर ठेवतं जे मिळविण्यास आपण पात्र असतो ...!!
अनेकदा आपल्याला प्रश्न पडतात पण आपण विचारायला घाबरतो, अनेकदा दुसऱ्यांच्या चांगुलपणाला दाद द्यायला चुकतो, आणि कदाचित अनेकजण हा संदेश पुढे पाठविण्यात ही चालढकल करतील ....!!
जर आपण चांगल्या व योग्य गोष्टी करायला चुकलो... अडखळलो... घाबरलो... , तर बहुधा आपण फार मोठी चुक करीत आहोत नाही का ...???

Tuesday, 22 December 2015

Only Give 30 minutes to Ourself

  • 30 मिनीट चालण्याचे ३० फायदे...
                                                                      जर आपण सकाळी लवकर ऊठुन ३० मिनीटे घराच्या बाहेर फिरायला जाण्याची तयारी ठेवत असाल तर प्रथम आपले अभिनंदन, कारण आपण दिर्घायुष्यी आहार व आपण आजारी पडण्याचे प्रमाण नगण्य आहे. तर हा लेख नक्कीच वाचा.
                            दररोज ३० मिनीटे चालण्याचे फायदे
१. एक पैसाही खर्च न करता करता येणारा व्यायाम प्रकार
२. सर्वांना करण्यासाठी सहज, सोपा व्यायाम प्रकार
३. कोणत्याही प्रकारच्या साहित्याशिवाय करता येणारा व्यायाम प्रकार
४. शरीर तंदुरुस्त, चपळ ठेवण्यासाठी एकमेव व्यायाम प्रकार
५. सकाळी चालण्यामुळे सकाळच्या वातावरणातील शुध्द ऑक्सीजन चा शरीराला पुरवठा होतो.
६. हाडांच्या मजबुतीसाठी आवश्यक असलेले डि जीवनसत्व सकाळ्च्या कोवळ्या ऊनातून मिळते.
७. चालण्यामुळे एकाच वेळी शारीरिक व मानसिक व्यायामही होतो.
८. सतत काम करून तन-मनाला आलेला थकवाही चालण्यामुळे दूर होतो.
९. चालण्यामुळे तणाव आणि चिडचिडेपणा दूर होण्यास मदत
१०. चालण्यामुळे झोपही चांगली लागते.
११. मन एकाग्रतेसाठी व चिंतनासाठीही चालणे फायदेशीर ठरते.
१२. वजन कमी करण्याचा किंवा वजन संतुलित ठेवण्याचा चालणे हा उत्तम मार्ग आहे
१३. चालण्यामुळे शरीरातील जास्तीचे उष्मांक जाळते
१४. चालण्यामुळे शरीरातील चरबीचे प्रमाण कमी करते.
१५. दररोज एक तास चालल्यास संधिवाताचा त्रास कमी होऊ शकतो असं संशोधनातून समोर आलं आहे.
१६. चालण्यामुळे पचनक्रिया सुधारते, मलबध्दतेसारखे पचनाचे विकार कमी होतात.
१७. झपझप चालण्यामुळे हृदयाची गती व स्टॅमिना वाढतो .
१८. नियमित चालण्याची सवय असणारयांमध्ये ह्रदयविकाराने मृत्यु येण्याचे प्रमाण ५० टक्के पेक्षा कमी असते.
१९. नियमित चालणारयांची फुप्फुसाची कार्यक्षमता वाढते.
२०. नियमित चालण्यामुळे पाठीचे दुखणे, हृदयरोग, मधुमेह, उच्च रक्तदाब, श्वासाच्या त्रासावर नियंत्रण मिळवता येते.
२१. नियमित चालण्यामुळे चयापचय संस्था सुधारते. अंतस्त्रावी ग्रंथीचे कार्य सुधारते.
२२. हाडांची मजबुतीही चालण्यामुळे वाढते.
२३. नियमित चालण्यामुळे कंबर, मांड्या, पायाचे स्नायु मजबुत होतात
२४. मोतीबिंदु ची शक्यता कमी होते.
२५. नियमित चालण्यामुळे काही विशिष्ट प्रकारच्या कॅन्सर पासुन बचाव
२६. नियमित चालण्यामुळे रोगप्रतिकारक शक्ती मजबुत करण्यासाठी उपयोग.
२७. चालण्यातून नैराश्याची पातळी खाली येण्यास मदत तर होते
२८. दररोज ३० मिनीटे नियमित चालण्यामुळे सरासरी आयुष्य ३ वर्षांनी वाढते.
२९. नियमित चालणे ही दीर्घायुष्याची गुरुकिल्ली आहे.
३०. चालण्याचा व्यायाम करण्याआड वय मात्र कधीही येत नाही. आपण आपल्य नव्वदीतही शरीर साथ देत असेल तर चालण्याचा व्यायाम करू शकता, मात्र झेपेल इतकाच!.

Friday, 18 December 2015

I am proud to be on my "teacher's" job

हाँ मैं शिक्षक हूँ। - हाँ मैं शिक्षक हूँ।
उन डाक्टरो के पीछे ; मैं था ।
उन अर्थशास्त्रीयो के पीछे ; मैं था ।।
उन अंतरिक्ष विज्ञानियो के पीछे ; मैं था ज्ञान का प्रकाश लेकर ।।;
भले ही वे मेरा मजाक उङाये।।
हाँ मैं शिक्षक हूँ ।।।।
मेरे पास महंगा घर नही है ; पर हाँ मैं शिक्षक हूँ ।।।।
कभी कभी मैं उलझ जाता हूँ मेरे अधिकारी और राजनेताओ की बदलती नीतियो में ।
जो बताते हैं कि मुझे कैसे पढ़ाना है ।।।
पर फिर भी मैं शिक्षक हूँ और पढा रहा हूँ।।।
जिस दिन वेतन मिलता है ,मैँ औरो की तरह नही हँस पाता हूँ ।
पर अगले दिन मुझे मुस्कुराके जाना होता है उनके लिये जिन्हे मैं पढ़ाता हूँ ।।
क्योकि मै शिक्षक हँ ।
हाँ मैं शिक्षक हूँ ।।
मेरे संतोष का कारण है जब मैं देखता हूँ 
अपने छात्रों को आगे बढते हुए , सफल होते हुए , 
सब कुछ प्राप्त करते हुए , दुनिया का मुकाबला करते हुए।।।
और मैं कहता हूँ गुगल के जमाने में भी मैंनें पढ़ाया है ।।
हाँ मैं शिक्षक हूँ ।।।
कोई बात नहीं वो मुझे किस नजर से देखते हैं ।
कोई बात नहीं वो मुझसे कितना ज्यादा कमाते हैं ।
कोई बात नहीं वो मेरी कितनी इज्जत करते हैं और मानते है।।
वो कारों में घूमते हैं , मैं पैदल चलता हूँ क्योंकि मैं शिक्षक हूँ ।।
हाँ मैं शिक्षक हूँ ।।।  हाँ मैं शिक्षक हूँ ।।।
इसे सभी शिक्षकों के सम्मान मे जन जन तक पहुंचाये ।।।।।।।।

(It's not my created poem. I read it some where; and I like)

Wednesday, 25 November 2015

जागतिक दिवस :::

  • जानेवारी
१ जानेवारी : जागतिक वर्षारंभ दिवस.
१२ जानेवारी : राष्ट्रीय युवक दिन.
१५ जानेवारी : राष्ट्रीय सैन्य दिन.
२६ जानेवारी : भारतीय प्रजासत्ताक दिवस.
३० जानेवारी : भारतीय हुतात्मा दिवस (महात्मा गांधी स्मृति दिन).

  • फेब्रुवारी
४ फेब्रुवारी : जागतिक कर्करोग दिवस.
१४ फेब्रुवारी : जागतिक व्हॅलेन्टाइन दिवस.
२० फेब्रुवारी : जागतिक सामाजिक न्याय दिवस.
२१ फेब्रुवारी : आंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
२२ फेब्रुवारी : आंतरराष्ट्रीय स्काउट दिवस.
२४ फेब्रुवारी : केंद्रीय उत्पादनशुल्क दिन.
२७ फेब्रुवारी : जागतिक नाट्यदिन.
२७ फेब्रुवारी : जागतिक मराठी भाषा दिवस.
२८ फेब्रुवारी : राष्ट्रीय विज्ञान दिवस.

  • मार्च
७ मार्च : जागतिक गणित दिवस.
८ मार्च : आंतरराष्ट्रीय महिला दिन(राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
२० मार्च : जागतिक चिमणी दिवस.
२१ मार्च : जागतिक जंगल दिवस.
२२ मार्च : जागतिक पाणी दिवस(राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
२३ मार्च : जागतिक हवामान दिवस.
२४ मार्च : जागतिक क्षयरोग दिवस.
३० मार्च : जागतिक डॉक्टर दिवस.

  • एप्रिल
१ एप्रिल : जागतिक मूर्खांचा दिवस.
५ एप्रिल : राष्ट्रीय सागरी दिन.
७ एप्रिल : जागतिक आरोग्य दिवस.
११ एप्रिल : जागतिक पार्किन्सन दिवस.
१७ एप्रिल : जागतिक हेमोफिलिया दिवस.
२२ एप्रिल : भारतीय वर्षारंभ दिवस.
२२ एप्रिल : जागतिक वसुंधरा दिन.
२३ एप्रिल : जागतिक प्रताधिकार दिवस(राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
२५ एप्रिल : जागतिक मलेरिया दिवस.

  • मे
१ मे : महाराष्ट्र दिवस.
१ मे : आंतरराष्ट्रीय कामगार दिवस.
१ मे जागतिक अस्थमा दिवस.
१ मे : जागतिक दमा दिवस.
३ मे : जागतिक वृत्तपत्रस्वातंत्र्य दिन (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
४ मे : आंतरराष्ट्रीय अग्निशमन दिवस.
८ मे : जागतिक रेडक्रॉस दिवस.
९ मे : जागतिक थॅलसीमिया दिवस.
११ मे : राष्ट्रीय तंत्रज्ञान दिवस.
१२ मे : आंतरराष्ट्रीय परिचारिका दिवस.
१५ मे : आंतरराष्ट्रीय कुटुंबपरिवार दिवस.
१७ मे : जागतिक दूरसंचार दिवस.
१९ मे जागतिक कावीळ दिवस.
२२ मे : आंतरराष्ट्रीय जैविक विविधता दिवस (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
२३ मे : आंतरराष्ट्रीय कूर्मदिन.
३१ मे : जागतिक तंबाखूसेवन विरोधी दिन.
मे महिन्यातला पहिला रविवार : जागतिक हास्यदिन.
मे महिन्यातला दुसरा रविवार : आंतरराष्ट्रीय मातृदिन.

  • जून
१ जून : आंतराराष्ट्रीय बालदिन.
५ जून : जागतिक पर्यावरण दिन (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
जूनमधला तिसरा रविवार : पितृदिन (अमेरिका,इंग्लंड, कॅनडा).
१४ जून : जागतिक रक्तदान दिवस.

  • जुलै
१ जुलै : भारतीय डॉक्टर दिवस.
११ जुलै : आंतरराष्ट्रीय लोकसंख्या दिन.
२९ जुलै : आंतरराष्ट्रीय व्याघ्रदिन.

  • ऑगस्ट
९ ऑगस्ट : भारतीय ग्रंथालय दिवस.
९ ऑगस्ट : भारत छोडो दिवस.
१२ ऑगस्ट : भारतीय ग्रंथपाल दिवस.
१४ ऑगस्ट : पाकिस्तानी स्वातंत्र्य दिवस.
१५ ऑगस्ट : भारतीय स्वातंत्र्य दिन.
२० ऑगस्ट : जागतिक मच्छर दिवस.
२९ ऑगस्ट : राष्ट्रीय क्रीडा दिवस, ध्यानचंद जयंती.

  • सप्टेंबर
५ सप्टेंबर : भारतीय शिक्षक दिवस.
५ सप्टेंबर : भारतीय संस्कृत दिन.
८ सप्टेंबर : आंतरराष्ट्रीय साक्षरता दिवस (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
पितृदिन (ऑस्ट्रेलिया न्यू झीलंड) : सप्टेंबर महिन्यातला पहिला रविवार
जागतिक अल्झेमायर दिवस : सप्टेंबर २१
आंतरराष्ट्रीय शांतता दिवस : सप्टेंबर २१
अमेरिकन कामगारदिन : सप्टेंबरमधला पहिला सोमवार
जागतिक ओझोन संरक्षण दिवस : सप्टेंबर १६
२७ सप्टेंबर : जागतिक पर्यटन दिवस.
जागतिक प्रथमोपचार दिवस : सप्टेंबर ११
२७ सप्टेंबर : मराठीमाती संकेतस्थळ 

२७ सप्टेंबर २००२ साली सुरू झाले.
आजी-आजोबा दिवस : अमेरिकेत, सप्टेंबरमधील कामगारदिनानंतरचा रविवार

  • ऑक्टोबर
२ ऑक्टोबर : जागतिक अहिंसा दिवस, गांधी जयंती. गांधी जयंती मराठी शुभेच्छापत्रे
५ ऑक्टोबर : जागतिक शिक्षक दिन (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
८ ऑक्टोबर : भारतीय वायु दिन.
१० ऑक्टोबर : जागतिक मानसिक आरोग्य दिवस.
१० ऑक्टोबर : राष्ट्रीय टपाल दिवस.
१६ ऑक्टोबर : जागतिक अन्न दिन.

  • नोव्हेंबर
१२ नोव्हेंबर : जागतिक न्युमोनिया दिवस.
१४ नोव्हेंबर : भारतीय बालदिन, नेहरू जयंती.
१६ नोव्हेंबर : जागतिक सहनशीलता दिवस.

  • डिसेंबर
१ डिसेंबर : जागतिक एड्स दिवस (राष्ट्रसंघद्वारा घोषित).
३ डिसेंबर : जागतिक अपंग दिवस.
७ डिसेंबर : आंतरराष्ट्रीय विमानवाहतूक दिवस.n
१८ डिसेंबर : भारतीय अल्पसंख्याक हक्क दिवस.
२३ डिसेंबर : भारतीय किसान दिन.
२३ डिसेंबर : राष्ट्रीय शेतकरी दिवस. जागतिक दिवस :::
                                                                                                            .....नक्की शेअर करा....